طرز دم کردن چای ایرانی با کتری و قوری، قدم‌به‌قدم

چای ایرانی را این‌طور دم کنید: کتری را با آب تازه بجوشانید، قوری را با کمی آب جوش گرم کنید، برای قوری یک‌لیتری ۲ تا ۳ قاشق غذاخوری چای خشک بریزید و قوری را روی کتری با شعلهٔ کم بگذارید تا بسته به نوع چای ۷ تا ۲۰ دقیقه دم بکشد. کل کار حدود ۲۵ دقیقه طول می‌کشد. چای داخل قوری در این مدت نباید حتی یک بار بجوشد.

مقدار دقیق چای و آب، زمان دم برای چای ایرانی و چای خارجی، سرو با نسبت دلخواه، کار با ست کتری و قوری بزرگ و جرم‌گیری کتری استیل را به همین ترتیب پایین‌تر می‌خوانید.

مواد لازم برای ۴ نفر

این مقدار برای یک قوری حدود یک‌لیتری است و برای ۴ نفر در دو سه نوبت چای کافی است. چای ریز و خردشده زودتر رنگ می‌دهد؛ اگر چای شما ریز است، از مقدار کمتر شروع کنید. آب کتری فقط برای دم کردن نیست و نیمی از هر استکان را با همان آب جوش پر می‌کنید، پس کتری را کم پر نکنید.

مراحل دم کردن چای با کتری و قوری

1. آب ماندهٔ کتری را خالی کنید و کتری را با آب تازه و سرد پر کنید. آبی که چند بار جوشیده، چای را بی‌طعم‌تر می‌کند.
2. کتری را روی شعلهٔ زیاد بگذارید و تا آب جوش بیاید، چای خشک را اندازه بگیرید.
3. وقتی آب جوشید، کمی از آن را در قوری بریزید، قوری را یک دور بچرخانید و آب را خالی کنید. قوری گرم دمای آب را پایین نمی‌آورد و چای یکدست دم می‌کشد.
4. چای خشک را در قوری بریزید. هل یا گل‌محمدی را هم در همین مرحله اضافه کنید.
5. آب در حال جوش را روی چای بریزید تا حدود سه‌چهارم قوری پر شود. برگ‌ها برای باز شدن جا لازم دارند و قوری لب‌به‌لب از لوله سرریز می‌کند.
6. درب قوری را بگذارید، قوری را روی کتری قرار دهید و شعله را تا کمترین حد پایین بیاورید. بخار کتری قوری را گرم نگه می‌دارد، بی‌آنکه چای بجوشد.
7. صبر کنید تا چای دم بکشد: چای هندی و سیلانی معمولاً ۷ تا ۱۰ دقیقه و چای ایرانی ۱۵ تا ۲۰ دقیقه. وقتی بیشتر برگ‌ها ته قوری نشستند، چای آماده است.
8. صافی را روی استکان بگیرید، استکان را تا یک‌سوم یا نصف با چای دم‌کشیده پر کنید و بقیه‌اش را از آب جوش کتری بریزید. هر کس چای پررنگ‌تر می‌خواهد، سهم چای قوری را بیشتر کند.

اگر قوری صافی داخلی ندارد، صافی لب قوری را روی دهانهٔ لوله بگذارید تا برگ‌ها در استکان نریزند. برای چای ریز که از صافی لوله هم رد می‌شود، صافی چای دسته‌دار را روی خود استکان بگیرید.

کتری یونیک ۶ لیتری؛ کی به کار می‌آید؟

ست کتری و قوری استیل یونیک مدل UN-۷۲۳۳ و مدل UN-۷۲۴۲ هر دو از استیل‌اند و گنجایش ۶ لیتری دارند. این اندازه برای روزهایی است که مهمان دارید یا چای از صبح تا شب سر گاز است. ۶ لیتر آب برای چند دور چای یک جمع ده‌دوازده‌نفره کافی است و لازم نیست وسط پذیرایی کتری را دوباره پر کنید.

برای خانوادهٔ دو سه نفره، کتری بزرگ را تا نیمه پر کنید. آب کمتر زودتر جوش می‌آید و گاز کمتری مصرف می‌شود. فقط مراقب باشید آب کتری آن‌قدر کم نشود که کف کتری خشک روی شعله بماند. اگر هنوز بین اندازه‌ها و جنس‌های مختلف مردد هستید، راهنمای خرید کتری و قوری آن‌ها را کنار هم گذاشته است.

اشتباه‌هایی که طعم چای را خراب می‌کند

• شعلهٔ زیاد زیر کتری در زمان دم: آب کتری به‌شدت می‌جوشد، قوری بیش از اندازه داغ می‌شود و چای تیره و گس درمی‌آید.
• چای تازه روی تفالهٔ قبلی: برگ‌های دم‌کشیدهٔ قبلی را خالی کنید و قوری را آب بکشید. تفالهٔ کهنه طعم ماندگی به چای تازه می‌دهد.
• قوری بودار: قوری را با آب گرم و کمی مایع ظرفشویی بشویید و چند بار آب بکشید. ته‌ماندهٔ مایع طعم چای را عوض می‌کند.
• چای خشک کنار ادویه: برگ چای بو را جذب می‌کند. آن را در ظرف دربسته و دور از ادویه، رطوبت و گرمای اجاق نگه دارید.

جرم‌گیری کتری استیل

لایهٔ سفید کف کتری رسوب آهک آب است. این لایه جوش آمدن آب را کند می‌کند و تکه‌هایش گاهی در استکان می‌افتد.

1. اگر از پودر جرم‌گیر مثل پودر جرم‌گیر کتری و سماور برفک استفاده می‌کنید، مقدار پودر و زمان ماندنش را دقیقاً طبق برچسب خود بسته رعایت کنید.
2. بدون پودر آماده: کتری را تا نیمه با آب و سرکهٔ سفید به نسبت مساوی پر کنید، یک بار بجوشانید و یک ساعت بگذارید بماند. به جای سرکه می‌توانید برای هر لیتر آب ۱ قاشق غذاخوری جوهر لیمو بریزید.
3. محلول را خالی کنید و کف کتری را با اسفنج نرم بکشید. سیم ظرفشویی روی استیل خط می‌اندازد.
4. کتری را با آب ساده پر کنید، یک بار بجوشانید و این آب را دور بریزید تا بوی سرکه یا جرم‌گیر نماند.

پرسش‌های رایج

چرا چای تلخ می‌شود؟

معمولاً چون جوشیده یا بیش از اندازه دم کشیده است. چایی که بیش از حدود یک ساعت روی کتری مانده، تلخ و گس می‌شود و بهتر است تازه دم کنید. اگر چای تازه‌دم هم تلخ است، مقدار چای خشک را کم کنید.

چرا روی چای لایه می‌بندد و رنگش کدر می‌شود؟

علتش معمولاً آب سنگین است. آهک آب با مواد چای ترکیب می‌شود و لایهٔ نازکی روی استکان می‌سازد، به‌خصوص وقتی چای کمی سرد شود. آب تصفیه‌شده و کتری جرم‌گیری‌شده این مشکل را کم می‌کند.

چای سبز را هم روی کتری دم کنیم؟

بله، با آب کمتر داغ و زمان کوتاه‌تر. آب جوش را چند دقیقه کنار بگذارید تا به حدود ۸۰ درجه برسد و چای سبز را ۲ تا ۳ دقیقه دم کنید؛ دم طولانی آن را تلخ می‌کند.

کتری را چند وقت یک بار جرم‌گیری کنیم؟

هر وقت لایهٔ سفید کف کتری دیده شد. در شهرهایی که آب سنگین دارند معمولاً هر یکی دو ماه یک بار لازم می‌شود و با آب تصفیه‌شده خیلی دیرتر.

ظرف‌ها و ابزار این دستور

• کتری و قوری استیل یونیک ۶ لیتری UN-۷۲۳۳: کتری بزرگ برای چند دور چای و قوری‌ای که روی بخار آن دم می‌کشد.
• کتری و قوری استیل یونیک ۶ لیتری UN-۷۲۴۲: مدل دیگری در همین اندازه برای پذیرایی‌های شلوغ.
• صافی لب قوری استیل: روی لولهٔ قوری می‌نشیند و برگ چای را نگه می‌دارد.
• صافی چای استیل یونیک: برای چای ریز، روی خود استکان.
• چای‌خوری با نعلبکی: سرو چای با نسبت دلخواه چای و آب جوش.
• قندان مربع شیشه‌ای لیمون: قند و نبات کنار سینی چای.
• پودر جرم‌گیر کتری و سماور برفک: پاک کردن رسوب آهک کف کتری.

قیمت روز، رنگ‌ها و موجودی هر کدام را در صفحهٔ همان کالا ببینید.