آبلیمو و آب نارنج خانگی؛ گرفتن و نگهداری در بطری شیشه‌ای

برای آبلیموی خانگی، لیموها را بشویید و خشک کنید، روی میز بغلتانید، از عرض نصف کنید و با آب‌مرکبات‌گیر آبشان را بگیرید. بعد آب را از صافی ریز رد کنید و در بطری شیشه‌ای استریل‌شده و کاملاً خشک بریزید. آب نارنج هم همین‌طور گرفته می‌شود. برای ۲ کیلو میوه حدود یک ساعت وقت بگذارید و پوست را فشار ندهید؛ تلخی از پوست و هسته می‌آید.

مقدار آبی که از هر کیلو میوه به دست می‌آید، روش گرفتن آب بدون تلخی، استریل کردن بطری و نگهداری در یخچال و فریزر را پایین‌تر می‌خوانید. فصل لیموترش و نارنج اواخر پاییز و زمستان است و میوه در همین ماه‌ها آب‌دارتر است.

مواد و وسایل لازم

از هر کیلو لیموترش آب‌دار معمولاً ۳۰۰ تا ۴۰۰ میلی‌لیتر آب به دست می‌آید و نارنج هم کم‌وبیش همین‌قدر. لیمویی که پوست نازک دارد و در دست سنگین است، آب بیشتری می‌دهد. لیموی سبک یا چروک کم‌آب است.

گرفتن آبلیمو و آب نارنج بدون تلخی

1. میوه‌ها را بشویید و با حوله خشک کنید. میوهٔ لک‌دار یا کپک‌زده را کنار بگذارید؛ یک لیموی خراب طعم کل آبلیمو را عوض می‌کند.
2. میوه‌ها را یک ساعت قبل از یخچال بیرون بیاورید. میوهٔ هم‌دمای اتاق راحت‌تر آب می‌دهد.
3. هر لیمو را با کف دست و کمی فشار روی میز بغلتانید تا بافت داخلش نرم شود.
4. لیمو را از عرض نصف کنید، نه از طول. در برش عرضی، کیسه‌های آب باز می‌شوند و آب‌مرکبات‌گیر راحت‌تر کار می‌کند.
5. نیمه‌ها را روی آب‌مرکبات‌گیر دستی لیمویی بگذارید و با فشار ملایم بچرخانید. وقتی به پوست سفید رسیدید، دیگر فشار ندهید؛ روغن پوست و لایهٔ سفید زیر آن آبلیمو را تلخ می‌کنند.
6. نارنج را هم همین‌طور بگیرید، با فشار ملایم‌تر. پوست نارنج روغن بیشتری دارد و زودتر تلخی می‌دهد.
7. آب را از صافی دسته‌دار استیل رد کنید تا هسته و تکه‌های گوشت میوه جدا شوند. هستهٔ له‌شده هم تلخ است.
8. اگر نمک می‌زنید، برای هر لیتر ۱ قاشق چای‌خوری نمک در آب حل کنید.

برای ۲ کیلو میوه، اگر دو آب‌مرکبات‌گیر داشته باشید، مثلاً یک آب‌مرکبات‌گیر دستی مدل AT۱۱۷ در کنار مدل لیمویی، دو نفر با هم کار را در نصف وقت تمام می‌کنند.

استریل کردن بطری شیشه‌ای

اسید آبلیمو جلوی رشد بیشتر میکروب‌ها را می‌گیرد، ولی کپک در بطری ناتمیز یا خیس رشد می‌کند. بطری را این‌طور آماده کنید:

1. بطری و درب را با آب گرم و مایع ظرفشویی بشویید و خوب آب بکشید.
2. یک دستمال تمیز کف قابلمه بگذارید تا شیشه مستقیم با کف داغ تماس نداشته باشد. بطری را روی آن بگذارید و آن‌قدر آب سرد بریزید که بطری زیر آب برود.
3. آب را با بطری داخلش گرم کنید و ۱۰ دقیقه بجوشانید. بطری سرد را در آب جوش نیندازید؛ شیشه از تغییر ناگهانی دما می‌شکند.
4. بگذارید آب کمی خنک شود، بعد بطری را با انبر بیرون بیاورید و وارونه روی حولهٔ تمیز بگذارید تا کاملاً خشک شود.
5. درب‌هایی را که قسمت چوبی، لاستیکی یا پلاستیکی دارند نجوشانید؛ با آب داغ بشویید و بگذارید خشک شوند.
6. آبلیمو را با قیف در بطری بریزید و تا حدود ۲ سانتی‌متری دهانه پر کنید. هوای کمتر در بطری یعنی رنگ و طعم دیرتر عوض می‌شود.

بطری شیشه‌ای درب قفل‌دار یا درب پیچی؟

برای آبلیمو هر دو جواب می‌دهند، به شرط اینکه بطری شیشه‌ای باشد و درب کاملاً آب‌بند ببندد. پلاستیک بو و رنگ آبلیمو را به خود می‌گیرد و ظرف آلومینیومی یا حلبی با اسید آن واکنش می‌دهد. درب قفل‌دار با واشر لاستیکی را با یک حرکت باز و بسته می‌کنید و برای بطری‌ای که هر روز سر سفره می‌آید راحت‌تر است. درب پیچی هم اگر واشرش سالم باشد، همان‌قدر خوب می‌بندد.

بطری قهوه‌ای یا تیره نور کمتری به آبلیمو می‌رساند و رنگش دیرتر تیره می‌شود. بطری شفاف، مثل بطری شیشه‌ای درب استیل ۱۰۳۰ میلی‌لیتری یونیک، را در یخچال یا کابینت تاریک نگه دارید. اگر درب بطری فلزی است، بطری را ایستاده بگذارید تا آبلیمو مدت طولانی با درب تماس نداشته باشد.

نگهداری در یخچال و فریزر

• یخچال: آبلیموی تازه در بطری دربسته تا حدود دو هفته طعم خوبی دارد و بعد از آن کم‌کم تیره و تلخ‌تر می‌شود. آب نارنج زودتر طعمش برمی‌گردد؛ آن را در یک هفته مصرف یا فریز کنید.
• فریزر: آبلیمو و آب نارنج را در قالب یخ دربدار بریزید و فریز کنید. در قالب‌های معمولی هر خانه ۱ تا ۲ قاشق غذاخوری جا می‌گیرد و برای سالاد یا یک قابلمه خورش همان‌قدر برمی‌دارید. مکعب‌ها تا چند ماه در فریزر می‌مانند.
• بطری شیشه‌ای را فقط وقتی در فریزر بگذارید که در صفحهٔ کالا مناسب فریزر ذکر شده باشد، و آن را تا لب پر نکنید. مایع در یخ زدن حجمش بیشتر می‌شود و شیشهٔ پر می‌ترکد. برای ظرف‌های فریزری دیگر، راهنمای فریز کردن غذا را ببینید.
• روی هر بطری تاریخ آب‌گیری را بنویسید تا اول قدیمی‌ترها مصرف شوند.
• برای برداشتن آبلیمو، قاشق یا پیمانهٔ خیس داخل بطری نبرید. آب و خرده‌غذا کپک را زودتر می‌آورد.

پرسش‌های رایج

آبلیمو را بجوشانیم تا بیشتر بماند؟

لازم نیست و طعمش را عوض می‌کند. حرارت عطر تازهٔ لیمو را می‌برد و رنگ را تیره‌تر می‌کند. برای نگهداری طولانی، فریز کردن در قالب یخ روش بهتری است.

کف روی آبلیموی تازه چیست؟

هوای داخل آب و ذرات ریز گوشت میوه است و مشکلی ندارد. چند ساعت بگذارید بطری در یخچال بماند تا کف بنشیند یا آن را با قاشق بردارید، بعد درب را ببندید.

آبلیموی خانگی چرا کپک می‌زند؟

معمولاً بطری خیس یا ناتمیز بوده یا قاشق خیس داخلش رفته است. آبلیمویی را که رویش کپک بسته دور بریزید؛ برداشتن لایهٔ رو کافی نیست.

ظرف‌ها و ابزار این دستور

• آب‌مرکبات‌گیر دستی لیمویی لیمون: گرفتن آب لیموترش با فشار ملایم روی نیمهٔ میوه.
• آب‌مرکبات‌گیر دستی لیمون مدل AT۱۱۷: آب‌گیر دوم وقتی دو نفر با هم کار می‌کنند.
• صافی دسته‌دار استیل سایز ۷: جدا کردن هسته و تکه‌های گوشت میوه.
• قیف دو سایز لیمون: ریختن آبلیمو در بطری دهانه‌تنگ بدون ریخت‌وپاش.
• بطری شیشه‌ای درب استیل یونیک ۱۰۳۰ میلی‌لیتری: نگهداری آبلیمو در یخچال.
• بطری چهارگوش قهوه‌ای یک لیتری جهان بلور: درب پیچی و رنگ قهوه‌ای که نور کمتری به آبلیمو می‌رساند.
• قالب یخ دربدار دومان: فریز کردن آبلیمو و آب نارنج در مقدارهای کوچک.

قیمت روز، رنگ‌ها و موجودی هر کدام را در صفحهٔ همان کالا ببینید.